อึแรกของลูกม้าที่ชื่อ “YARRA”

            วันที่ 11 พฤษภาคม 2555  แม่ม้าชื่อ ตาหวาน ออกลูกตัวที่สอง  ของสวนประดู่ป่า  โดยมีพ่อม้าชื่อ ขุนพัน  คุณยายพจมาน  ตั้งชื่อให้ลูกม้าว่า “YARRA”  เพื่อระลึกถึงแม่น้ำสายสำคัญที่ไหลผ่านนคร Melbourne ประเทศออสเตรเลีย  ซึ่งมีความสวยงาม  ประทับใจในความสะอาด เป็นธรรมชาติ  ครั้งไปเที่ยวและเป็นช่วงเวลาที่นางตาหวานตั้งท้อง  คุณยายพจมาน เลยตั้งชื่อไว้ล่วงหน้า  ถ้าออกมาเป็นตัวผู้จะชื่อ ฟ้าแลบ  ซึ่งเป็นม้าที่วิ่งเร็วที่สุดในโลก (ถูกว่างยาเสียชีวิตที่ต่างประเทศ)  ถ้าเป็นตัวเมียจะชื่อ YARRA เป็นชื่อของแม่สายหลักสายสำคัญ

            พอลืมตาดูโลกลูกม้าก็ยืน เก้ๆ กังๆ หนึ่งชั่วโมงผ่านไป นาง YARRA ก็อึแรกล่วงลงสู่ดิน  เกิดมา ก็ตอบแทนบุญคุณให้แผ่นดินแล้ว  เราให้อะไรแผ่นดินบ้างเอ่ย...เกิดมาก็นานแล้ว

นกกินปลีดำม่วงกับดอกหญ้านางแดง

          ประมาณเดือนเมษายน  ดอกหญ้านางแดงหรือเถาขยัน  ซึ่งจัดเป็นพืชประเภทเถาที่เป็นสมุนไพร  ออกดอกเป็นช่อสีแดงยาวประมาณช่อละหนึ่งฟุต  ทุกดอกเล็กๆ มีกระเปาะน้ำหวานอยู่  หญ้านางแดงจะบานดอกต่อเนื่องตั้งแต่เดือน เมษายน  พฤษภาคมถึงมิถุนายน  ในสามเดือนของทุกปี  บริเวณที่เถาหญ้านางแดงออกดอกจึงพบนกกินปลีดำม่วง  วนเวียนกินน้ำหวานอยู่บริเวณนั้นทั้งสามเดือน  ในเวลาสามเดือนอาจเป็นช่วงฝักไข่เลี้ยงลูกก็อาจเป็นได้

          ที่ศูนย์วิทยาศาสตร์เพื่อการศึกษาสระแก้ว  มีเถาหญ้ายางแดงและนกกินปลีดำม่วง  ให้พบเห็นมาตลอดระยะ 4-5 ปีที่ผ่านมา  แม้ข้อมูลในคู่มือดูนก  นกเมืองไทย              ของ หมอบุญส่ง  เลขะกุล  ไม่ได้ระบุแหล่งพบนกกินปลีดำม่วงที่จังหวัดสระแก้ว  แต่ความจริงมีอยู่และพบได้  โดยเฉพาะที่ศูนย์วิทยาศาสตร์เพื่อการศึกษาสระแก้ว  อำเภอเมือง จังหวัดสระแก้ว

นกกระจาบธรรมดาที่ไม่ธรรมดา

บรรดานกในเมืองไทยที่พบและปรากฏในคู่มือดูนกของไทย มีประมาณ  1,000 ชนิด  และยังมีการพบอยู่เนืองๆ   นกทุกชนิดมีเอกลักษณ์เฉพาะตัวทั้งรูปร่าง  นิสัย  แหล่งที่อยู่อื่นๆ  ความมีเอกลักษณ์ คือ เสน่ห์ทำให้นักดูนกหลงใหล  เฝ้าติดตามดู บันทึกภาพ  ค้นคว้าวิจัยความเป็นไปของนกที่พวกเขาสนใจ  นำออกเผยแพร่เป็นความรู้ความเข้าใจถึงความเกี่ยวพัน  ระหว่าง นก  ธรรมชาติและมนุษย์ซึ่งอยู่ในโลกใบนี้

            มีนกชนิดหนึ่งตัวเล็ก ขนาดนกกระจอก ชื่อ นกกระจาบธรรมดา  แม้มีคำว่า ธรรมดา  แต่ไม่ธรรมดาเลย  ด้วยเป็นนกที่แสดงเอกลักษณ์ทั้งเป็นวิศวะ  เป็นสถาปัตย์  รังของนกกระจาบธรรมดามีความประณีต  ละเอียด  สวยงาม  และมีความสุนทรีย์  นกกระจาบธรรมดา  ทำรัง 2 รัง หนึ่งรังเป็นที่อยู่อาศัย  มีทางบินเข้าออกห้อยลง  ส่วนอีกหนึ่งรังไม่มีทางบินเข้าออก  มีไว้เกาะโยก  เพื่อความนันทนาการของตน

          นกกระจาบธรรมดามีความวิริยะ  อุตสาหะ  ในการสร้างรังที่สวยงาม  ละเอียด  มีศิลปะ  เป็นแบบอย่างที่ดี  มนุษย์นำไปเป็นแบบอย่างเตือนใจได้นะ  ที่สำคัญนกกระจาบธรรมดายึดมั่นในทฤษฎีเศรษฐกิจพอเพียงของในหลวง  ทำรังตั้งสองรังไม่เป็นหนี้เลย  แน่ไหมละ

นาฬิกาแดด

            สิ่งมีชีวิตทั้งหลายเกิดจามธรรมชาติ  อยู่ในธรรมชาติ ใช้ธรรมชาติ  สุดท้ายกลับคืนสู่ธรรมชาติ  แม้มนุษย์พยายามฝืนธรรมชาติด้วยนวัตกรรมใดๆ ก็ตาม  ยังพบว่า ไม่มีนวัตกรรมใดที่มีความเสถียรเท่าวิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิต หากเรารักษาสมดุลของชีวิต  ก็เท่ากับว่าเรารักษาสมดุลของธรรมชาติ  ใช้ชีวิตกลมกลืนไปกับธรรมชาติเถิด  ดังเช่น มนุษย์เคยใช้นาฬิกาแดด บอกเวลามานับพันปี  ไม่สิ้นเปลืองพลังงานใดๆ เลย  ทำไม..ปัจจุบันนี้มนุษย์จึงมีฐานคิดในการพัฒนาที่มุ่งใช้พลังงานสิ้นเปลือง  ซึ่งเป็นสาเหตุแห่งการขาดสมดุลของโลกเรา  ทำไม..มนุษย์ไม่ใช้ฐานคิดการพัฒนาที่ให้พลังงานธรรมชาติ  เช่น  แสงแดด  ลม  แม้ช้าแต่ยั่งยืน  โลกจะยืนยาวหากสรรพชีวิตบนโลกเดินทางในรูปแบบ  นาฬิกาแดด

กันเกราครั้งที่สอง

            ขอเขียนถึงดอกกันเกราอีกครั้งนะ ไม่รู้เป็นไง  รู้สึกรักและชอบต้นกันเกรามากขึ้นๆ นึกถึงกลิ่นหอมอ่อนๆ และต้นที่มีใบเขียวอยู่ทั้งปี  ทำให้เห็นคุณค่าของกันเกรา  ถึงกลิ่นหอมเย็นที่ชอบที่ทนได้  ใบร่มรื่นไม่ผลัดใบ  เนื้อไม้ไม่ต้องพูดถึงสีเหลืองปนขาว  เหนียว  สวยงามมาก

            ปลายเดือนเมษายนแล้ว ดอกกันเกราเริ่มโรย  เก็บภาพไว้เป็นที่ระลึก  ก่อนที่ดอกจะเปลี่ยนเป็นผลสีเขียว และสีแดงในที่สุด ผลกันเกราโตประมาณปลายนิ้วก้อย นกปรอดแทบทุกชนิดชอบกินผลสุกของกันเกรา  ที่ประดู่ป่าแคมป์ปลูกกันเกราเพิ่มอีก 10 ต้นแล้ว

ปราสาทหิน ปราสาทดิน

ปราสาทหินในที่นี้หมายถึง ปราสาทสด๊กก๊อกธม สร้างด้วยหินทรายสมัยขอมประมาณพันกว่าปีมาแล้ว  ส่วนปราสาทดินหมายถึง ปราสาทเขาน้อยสีชมพู สร้างด้วยอิฐและสร้างมาก่อนปราสาทสด๊กก๊อกธม ปราสาททั้งสองอยู่ที่จังหวัดสระแก้ว

แร้วล่ามวัว

                เกษตรกรคนทำไร่ ทำสวน ในภาคเหนือ  แต่เดิมแม้ถึงปัจจุบันนี้ เลี้ยงวัวไว้เพื่อลากเกวียน  จึงมีวัวครอบครัวละ 2 ตัว  ส่วนใหญ่เกษตรกรชอบเลือกวัวที่มี ขนาด  สี นิสัย คล้ายกัน  เราจึงพบเห็นวัวเทียมเกวียนเป็นคู่ มีสีขาว  สีน้ำตาล  สีดำ  ขนาดและอายุใกล้เคียงกัน  เกษตรกรใช้วัวแต่ละคู่ไป 10-15 ปี

                หลังจากว่างงานในการบรรทุกผลิตผลทางการเกษตร จากไร่กลับมาถึงบ้านแล้ว  เกษตรกรล่ามวัวให้กินหญ้าโดยล่ามกับแร้ว  ซึ่งทำด้วยไม้ไผ่ลำยาว  เจาะรูอยู่ระหว่างกระบอกไม้ไผ่ลำใหญ่ ซึ่งสวมอยู่บนหลักไม้  แร้วจึงหมุนไปได้รอบทิศ  ปลายไม้ไผ่ลำยาวผูกเชือกและนำมาล่ามวัวไว้  ลักษณะเช่นนี้  เชือกล่ามวัวจึงไม่พันกับอะไร  แถมระยะทางเดินกินหญ้าเพิ่มมากขึ้นอีก  ตามความยาวของไม้ไผ่ลำยาว  แร้วล่ามวัว  จึงเป็นนวัตกรรม  ภูมิปัญญาไทย ที่นำเอากระบวนการวิทยาศาสตร์มาใช้ ในเรื่องของ  คาน จุดหมุน  ได้อย่างประสมกลมกลืน  อยากให้นวัตกรรมเช่นนี้  อยู่คู่ไทยไปอีกนานๆ เพื่อให้วิถีชีวิตสอนวิทยาศาสตร์ให้ลูกหลานไทยตลอดไป

โคนต้นพุทรา

          หลายคนคงเคยรับประทานพุทรา ลูกโตน้องๆ ไข่ไก่ ผิวผลสีเหลืองปนเขียว  กัดกินเนื้อกรอบเป็นสีขาว  ชนิดพันธุ์สีทอง  มีเม็ดเล็กนิดเดียว  หวานอร่อยรับประทาน 4-5 ผลอิ่มไปเลย  นี่เป็นอาการของคนที่กินพุทรา  ถ้าจะว่าไปแล้วคือ ผล แต่ว่าเหตุมาอย่างไรละ  หลายคนไม่รู้ รวมทั้งผู้เขียนด้วย  เพิ่งไปเห็นต้นพุทราหลังฤดูเก็บเกี่ยว  เขาตัดต้นจนถึงโคน  มองไกลๆ คล้ายจอมปลวกสีดำๆ อยู่เต็มไปหมด  เมื่อตัดกิ่งแล้วรอกิ่งใหม่งอก  จึงจะออกลูกออกผลอีกครั้ง  เป็นเช่นนี้ทุกปีไป (ตัดกิ่ง เดือนกุมภาพันธ์ มีนาคม เก็บผลเดือนพฤศจิกายน  ธันวาคม) แปลกดีนะ  แสดงว่า วงจรของต้นพุทรา  ทั้งงอกกิ่ง  ออกดอก  ออกผล  จนถึงเก็บเกี่ยว  ใช้เวลาภายใน 1 ปี  แล้วจึงเริ่มต้นใหม่อีกครั้ง อีกครั้ง อีกครั้ง

มะยมกับเชอรี่

          จากผลการวิจัยเกี่ยวกับพืชผักผลไม้ พบว่า พืชผักผลไม้ต่างสีกันให้คุณค่าทางอาหารต่างกัน  ตัวอย่างเช่น  มะยมเป็นผลไม้ที่มีสีเหลืองก็มีแร่ธาตุบางอย่าง  เชอรี่มีสีแดงก็มีแร่ธาตุบางอย่างที่แตกต่างกันไป  แร่ธาตุชนิดนั้นๆ จะมีประโยชน์ต่อร่างกายอย่างไร  คงต้องไปศึกษาวิเคราะห์เชิงลึกอีกครั้ง

          ความเป็นจริงแล้ว  เราควรรับประทานพืชผักผลไม้ให้ครบทุกสีจะดีกว่าแน่ๆ ทั้งสีแดง  สีขาว  สีเหลือง  สีส้ม  สีเขียว สีม่วง สีอื่นๆ   เพื่อความแข็งแรงสมบูรณ์ของร่างกาย

ต้นมะนาวป่า

          บนเขาลูกเล็กที่ชื่อ เขาน้อย  ตั้งอยู่ตำบลคลองน้ำใส  อำเภออรัญประเทศ  จังหวัดสระแก้ว  เป็นที่ตั้งของศาสนสถานที่สำคัญของประเทศไทย คือ ปราสาทเขาน้อยสีชมพู  แต่สิ่งที่เขียนในครั้งนี้ขอเขียนถึงพันธุ์ไม้ป่าที่อยู่บนเขาน้อย  แม้เขาน้อยมีพื้นที่ไม่เกินพันไร่  แต่เต็มไปด้วยไม้ป่าที่ไม่ค่อยรู้จัก ซึ่งน่าศึกษาอย่างยิ่ง  ตัวอย่างเช่น ต้นมะนาวป่า  เป็นต้นไม้ที่เห็นเป็นครั้งแรก  มีขนาดสูงประมาณ  3-4 เมตร ผิวของลำต้นแตกเป็นกาบ  ใบคล้ายมะนาวแต่ไม่มีกลิ่นมะนาว  มีผลขนาดลูกปิงปอง  ตอนดิบสีขาวอมเขียว  มียางออกตามผิวของผล  มดจึงมาคอยกินน้ำยางซึ่งน่าจะมีน้ำหวานอยู่ด้วย  เมื่อผลแก่เปลี่ยนเป็นสีแดง 

          จริงๆ แล้วมะนาวป่าอาจมีชื่ออื่นๆ ทางพฤกษศาสตร์  เมื่อสืบค้นทาง Website ไม่พบข้อมูลที่ชัดเจน  ทั้งชื่อ ต้น ใบ ผล ที่เห็นปรากฏในภาพถ่ายนี้  ถ่ายมาจาก  ปราสาทเขาน้อยสีชมพู  ตำบลคลองน้ำใส  อำเภออรัญประเทศ  ในเดือนเมษายน

ริมสระมะรุมล้อมรัก

                เวลาเกือบเที่ยงแล้ว  ที่โต๊ะอาหารในศาลาริมสระมะรุมล้อมรัก  อาหารที่สั่งยังไม่มา  มีเพียงกาแฟเย็น “ควายเผือก”  และแก้วน้ำดอกอัญชันสีม่วงอมฟ้าที่ดื่มแล้วชื่นใจตั้งอยู่  เมื่ออาหารยังไม่มา  ตาก็มองไปสุดขอบสระฝั่งโน้น  สิ่งที่เห็นเป็นบ้านดิน มีท่าน้ำยื่นออกมาจากริมฝั่ง  ท่าน้ำนั้นสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี  ท่านเสด็จหลายครั้ง  มองไปคล้ายเห็นท่านยืนอยู่ตรงนั้นผิวน้ำเกิดระลอกคลื่นเล็กๆ วิ่งกระจายไปทั่วตามแรงลม  ปลาสวาย  ปลาดุก  ปลาตะเพียนหางแดง  ปรากฏตัวให้เห็น  โดยไม่กลัวอันตรายใดๆ

            เสียงทอดถอนหายใจของตัวเองดังขึ้น  เรานั่งอยู่คนเดียวนี่..เหงาละซิ.....  คิดถึงเวลาที่ใกล้จะหมด  ต้องจากสระมะรุมล้อมรักไปแล้ว..ก่อนที่ความคิดจะเตลิดไปไกลกว่านี้...เจ้าปล้อง ถือถาดอาหารมีผัดพริกอ่อน  หมู  ไข่ดาวราดข้าวเดินมาหาและพูดยิ้มๆ ว่า “แขกเยอะครับ อาหารเลยช้าหน่อย” คิดในใจว่า “  ถ้าอาหารมาไว  ใจและความคิดคงไม่เตลิดไปไกลถึงไหนได้หรอก ”

อาเซียนของคน กับ อาเซียนของนก

อาเซียนของ “คน” เอเชียทั้งหมด  ต้องพูดคุยกันอีกหลายระยะกว่าที่จะลงตัวในทางปฏิบัติ  หัวใจของการพูดคุย คือ  “ การได้ผลประโยชน์และการเสียผลประโยชน์ ” ใครจะยอมใครกันละนี่แหละคือเหตุที่ต้องพูดคุยกันนาน

อาเซียนของ “นก”ดูจะง่ายกว่า  นกไม่มีประเทศ ไม่มีแผนที่แบ่งเขตแดน มีเพียงถิ่นเกิด  เกิดที่ไหนก็เป็นนกประจำถิ่นนั้น  นกเดินทางไปจากถิ่นเกิดก็ต่อเมื่อต้องการอาหาร  หรือเมื่อขาดแคลนอาหาร  ไปกินอาหารที่นกเจ้าของถิ่นนั้นไม่กิน หรืออาหารมีอยู่มากเกิน  เมื่อกินอิ่มก็กลับถิ่น  ไม่ทะเลาะกัน   แบ่งกันกินไม่สะสม  ไม่ละโมบ  ไม่เอาเปรียบ ไม่มีผลประโยชน์  มีแต่สันติสุขบนอาเซียนของนก   อยากให้อาเซียนของคนเหมือนอาเซียนของนกจังเลย

กาเหว่า หรือ ดุเหว่า เป็นชื่อนก

ช่วงปลายฤดูหนาว  ใครอาศัยอยู่ชานชนบท เวลาตั้งแต่ตีสี่ไปถึงสว่างย่อมได้ยินเสียงนกชนิดหนึ่ง  ร้องเสียงดังมาก ดังว่า “ กา-เว้า กา-เว้า ” หรือ “ ดุ เว้า  ดุ เว้า ”   แล้วแต่ว่าใครได้ยินอย่างไร  เสียงนกชนิดนั้น คือ กาเหว่านั่นเอง  เสียงกาเหว่าปลุกทั้งพระและญาติโยมไปพร้อมกัน  พระท่านก็เตรียมตัวออกบิณฑบาต  ญาติโยมก็ตื่นมาเตรียมอาหารตักบาตรยามเช้า

กาเหว่า คือ นกที่เป็นสื่อสืบทอดวัฒนธรรมของชาวพุทธมาช้านานแล้ว นี่เป็นด้านความดีนะ  กาเหว่ายังมีด้านมืดอยู่บ้าง  เผ่าพันธุ์กาเหว่ามีวิวัฒนาการ  การขยายพันธุ์ที่แปลก คือ ไม่สามารถฝักไข่ของตัวเองได้  ต้องแอบไปไข่ในรังของนกชนิดอื่นๆ เช่น รังของอีกา  รังของนกเอี้ยง   รังของนกกิ้งโครง   ไม่เว้นแม้แต่รังนกตัวที่เล็กกว่า  และเขี่ยไข่ของเจ้าของรังทิ้ง  ดูโหดนะ   แต่นกกาเหว่าทั้งตัวพ่อ ตัวแม่    คอยดูนกตัวอื่นเลี้ยงลูกของตนอยู่ห่างๆ เมื่อโตพอเริ่มบินตัวพ่อ ตัวแม่ก็กลับมารับลูกไป  เหตุการณ์เช่นนี้เกิดขึ้นจริงในสวนประดู่ป่า  ซึ่งผู้เขียนเคยเฝ้าสังเกตพฤติกรรมของเจ้ากาเหว่า  นกเสียงดังชนิดนี้

รางจืดพืชสมุนไพร

            ทุกสรรพสิ่งย่อมตกอยู่ภายใต้  กฎไตรลักษณ์ คือ ความไม่เที่ยง  ความเปลี่ยนแปลง  ความไม่คงอยู่ (อนิจจัง  ทุกขัง  อนัตตา) ทั้งโลกและโรคก็เช่นกัน

            ความเจ็บป่วยและการดูแลรักษาตัวเองทำให้ผู้คนแสวงหาทางเลือก  แพทย์แผนปัจจุบันเป็นสิ่งที่ผู้คนส่วนใหญ่เลือก  แต่ก็มีผู้คนไม่น้อยให้ความสนใจที่จะดูแลชีวิตตัวเองด้วยสมุนไพรกระแสสมุนไพรและแพทย์ทางเลือกจึงมาแรง  พืชสมุนไพรชนิดหนึ่งที่ชื่อ “รางจืด” ได้รับความนิยมอย่างกว้างขวางด้วยเป็นสมุนไพรที่ชะล้างพิษจากยาฆ่าแมลงสารพิษต่างๆ   ข้อตระหนักและข้อควรระวัง คือ ใครก็ตามที่จะใช้สมุนไพรต้องรู้จักสมุนไพรชนิดนั้น อย่างแท้จริงและมีข้อมูลจากแหล่งที่เชื่อถือได้

            สรุปว่า ควรใช้สมุนไพรที่ได้รับการยืนยันด้วยกระบวนการทางวิทยาศาสตร์แล้วว่าไม่เป็นอันตรายต่อชีวิต  โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร จังหวัดปราจีนบุรี  จัดเป็นแหล่งผลิตสมุนไพรที่ใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์ในการผลิต  รางจืดมีประโยชน์อย่างไร  ถ้าอยากรู้เข้าไปดูใน Website  http:// abhaiherb.net

ชันโรง ผึ้งตัวเล็กที่ไม่มีเหล็กใน

โลกของเรามีสิ่งน่าเรียนรู้อีกมากมาย ขอให้เราเป็นนักสังเกตย่อมพบเห็นสิ่งที่น่าเรียนรู้ได้  ไม่ว่าจะเป็นสัตว์ เป็นพืช เป็นพื้นดิน  พื้นน้ำ  อากาศ  ดวงดาว แม้แต่ตัวเราเอง

          ที่ข้างจอมปลวกโคนต้นไม้  มีผึ้งตัวเล็กที่ไม่มีเหล็กในทำรังอยู่ในโพรงดิน  ผึ้งชนิดนี้มีชื่อหลายชื่อ  คนไทยภาคกลางเรียกชันโรง  ภาคเหนือเรียกแมลงขี้ตังนี  ภาคใต้เรียกแมลงโลม  ภาคอีสานเรียกแมลงขี้สูด   โดยทำรังจากยางไม้ที่เก็บมาจากหลายแหล่ง  ซึ่งมีประโยชน์นำมาใช้ได้กับเครื่องดนตรีหลายชนิด เช่น แคน  ระนาดเอก  โปงลาง เป็นต้น

          ชันโรงทำรังอยู่ในโพรงดินอย่างไร ลองอ่านประสบการณ์ของ คุณหมาน  แอ๊งเจิ้ล ซึ่งเขียนไว้ใน website ความว่า “เมื่อสองปีก่อนผมได้มีโอกาสไปหาชันโรงในป่ากับอาจารย์ของผม  ชันโรงเป็นสิ่งที่หาได้ยากมาก เพราะชันโรงอยู่ลึกลงไปใต้ดิน เป็นรังของแมลงชนิดหนึ่ง  รังที่แมลงชนิดนี้อาศัยอยู่จะคล้ายๆ กับจอมปลวก  แต่รังจริงนั้นจะอยู่ลึกลงไปใต้ดินประมาณหนึ่งเมตร  และดินแถวนั้นจะแข็งมากคล้ายๆ กับดินจอมปลวก  วันนั้นไปกันประมาณหกคนช่วยกันขุดตั้งแต่ห้าโมงเช้าถึงประมาณบ่ายโมงถึงเจอ  รังของแมลงชนิดนี้จะโตประมาณเท่ากำปั้นและมีน้ำหวานมาก  น้ำหวานจะมีรสหวานออกเปรี้ยว มีสีออกน้ำตาลเข้มและเหนียวเหนอะมือมาก ในรังจะมีตัวอ่อนอยู่มากคล้ายกับผึ้งแต่จะเล็กกว่าผึ้ง  ผมไม่เคยลืมวันนั้นเหนื่อยมากเลยและทางที่ไปทุระกันดานมากๆ ”  ชันโรง คือ เพื่อนร่วมโลกที่น่ารักและเป็นมิตรกับเราตลอดมา

ทำไมเรียกว่า “ดินสอพอง”

เมื่อพูดถึง “ดินมาร์ล” เกษตรกรชาวนาทุกคนรู้จักดีที่สุด  รู้ว่า ดินมาร์ลแก้ความเป็นกรดของที่ดินในนาข้าวได้  ดินมาร์ล หรือ ดินสอพอง เกิดจากการผุพังของมาร์ลสโตน ซึ่งมีส่วนผสมของแคลเซียมคาร์บอเนตเหมือนหินปูนทั้งหลาย  มาร์ลสโตนมักเกิดในบริเวณทะเลสาบน้ำจืด  สำหรับประเทศไทยแล้วบริเวณที่พบและมีการนำมาใช้มากคือพื้นที่ ตำบลทะเลชุบศร  อำเภอเมือง  จังหวัดลพบุรี

          คนไทยนำดินสอพองมาใช้ประโยชน์ คือ ใช้ทำเครื่องสำอาง  แป้ง  ทำธูป  นำมาพอกทำไข่เค็ม  หรือใช้ทำปูนซีเมนต์และใช้แก้ปัญหาดินเปรี้ยวได้  ทำไมเรียก ดินมาร์ล  มาร์ลสโตนว่า “ดินสอพอง”ละ ผู้เขียนอนุมานเอาว่า คนไทยเคยใช้มาร์ลสโตนก้อนขาวๆ นี้เขียนตัวอักษรบนกระดานชนวนซึ่งเป็นแผ่นสีดำ  จึงเรียกมาร์ลสโตน ว่า “ดินสอ” และคนไทยก็เคยใช้น้ำมะนาวหยดลงบนมาร์ลสโตนในการทำเครื่องสำอาง  ผลปรากฏมาร์ลสโตนเกิดฟองและขยายตัวพองออกเพราะเกิดก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ (ปฏิกิริยาเคมีระหว่างกรดกับแคลเซียมคาร์บอเนต)  จึงเรียกว่า “ดินสอพอง” ไงละ  สนุกๆ ผิดก็ไม่เป็นไรนะ

งูเขียวปากจิ้งจกสีทอง

งูเขียวปากจิ้งจก จัดเป็นงูพิษอ่อน  ซึ่งพิษของมันอาจไม่แสดงผลกับคนเลย  จนทำให้เราเชื่อว่างูเขียวปากจิ้งจกเป็นงูไม่มีพิษ  งูเขียวปากจิ้งจกมีการพัฒนาสีผิวเป็น 3 กลุ่มใหญ่  สีกลุ่มแรกแน่นอนว่าเป็นสีเขียวอ่อนสดใส  และเป็นที่มาของชื่อ “งูเขียวหัวจิ้งจก หรือ งูเขียวปากจิ้งจก”  สีกลุ่มที่สองเป็นสีเทาออกขาว จึงมีชื่อเรียกต่างไปบ้าง คือ งูเขียวปากจิ้งจกสีเทา  ชาวบ้านป่าเรียกว่า “ง่วงกลางดง” และเชื่อผิดว่าเป็นงูที่มีพิษร้ายแรง  สีกลุ่มที่สาม เป็นสีเหลืองทองจึงมีชื่อเรียกว่า งูเขียวปากจิ้งจกสีทอง ชาวบ้านป่ามักเรียก “กล่อมนางนอน” และเชื่อผิดว่าเป็นงูมีพิษร้ายแรง

            สรุปแล้วงูเขียวปากจิ้งจกที่พบในประเทศไทย มีถึง 3 สี คือ เขียวอ่อน เทาขาว และเหลืองทอง งูเขียวปากจิ้งจกสีทองตัวนี้ ถ่ายที่อุทยานแห่งชาติปางสีดา บริเวณโป่งผีเสื้อ  เมื่อวันที่ 20 กุมภาพันธ์ 2555

ผีเสื้อที่อุทยานแห่งชาติปางสีดา

คิดถึงผีเสื้อที่ปางสีดา เจ็บป่วยครานี้ ยังไม่แข็งแรงพอที่จะท่องไปชมความงามของธรรมชาติได้เลย

ความสัมพันธ์ของโรคกรดไหลย้อน กับ ศีลข้อวิกาลโภชนา

ระบบย่อยอาหารของมนุษย์  มีขั้นตอนการย่อยโดยสังเขปดังนี้  อาหารทุกอย่าง เมื่อเข้าสู่ปาก  ด่านแรกคือฟันขบกัด เคี้ยวอาหารให้มีขนาดเล็กลง ขณะที่อาหารอยู่ในปาก น้ำลายจัดเป็นน้ำย่อยลำดับแรกที่คลุกเคล้าอาหารลงสู่กระเพาะ  มีกรดชนิดหนึ่งที่มีความเข้มข้นสูงมาก  มีระดับ pH ถึง 1-2 คือ กรดเกลือ หรือ กรดไฮโดรคลอริกแอซิก (HCl) ซึ่งสร้างจากเซลล์ของร่ายกายที่ชื่อ parietal cells  ทำหน้าที่ย่อยอาหาร  ขั้นตอนการย่อยต้องใช้เวลาไม่น้อยกว่า 3 ชั่วโมง

            ฉะนั้น หากเรากินอาหารมื้อเย็นแล้ว นอนก่อน 3 ชั่วโมง  กรดที่ทำหน้าที่ย่อยอาหารซึ่งมีความเข้มข้นอยู่แล้ว จะไหลย้อนเข้าสู่ระบบหายใจขณะที่นอนราบ ทำให้ ร้อนคอ  ร้อนหน้าอก  เจ็บหน้าอก  หายใจไม่สะดวก  หอบเหนื่อย  หรือพาลเจ็บป่วยไปถึงโรคหัวใจได้

            พระพุทธองค์ท่านคือสัพพัญญู  รู้แจ้งแทงตลอด  จึงได้บัญญัติศีล ที่เรียกว่า อุโบสถศีล ข้อที่ 6 คือ วิกาลโภชนา  เวรมณี  เว้นจากการบริโภคอาหารในยามวิกาล   ผลของการรักษาศีลข้อนี้ทำให้ไม่เจ็บป่วยจากอาการกรดไหลย้อนไงละ

ไอ้แก้ว..เพื่อนเก่า

             พ.ศ. 2504 นับเป็นปีสุดท้ายที่เรียนหนังสือจบชั้นสูงสุดของโรงเรียนวัด คือ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4   สำหรับเด็กแล้วเพื่อนที่รักและถูกใจ  ย่อมเป็นเพื่อนเล่นที่แบ่งปันแลกเปลี่ยนของเล่นกันได้  ผู้เขียนมีเพื่อนรักคนหนึ่งชื่อ “ไอ้แก้ว” ลักษณะเด่นของไอ้แก้วคือยิ้มปากกว้าง  ดวงตามันก็ยิ้มด้วย  ไอ้แก้วชอบจับแมลงกว่าง  แมลงทับมาให้เล่น  ผู้เขียนก็มักนำขนมที่แม่ทำขายไปฝากไอ้แก้วกินเสมอ

            เมื่อเราเรียนจบ  ต่างก็จากกันไม่เคยเจอกันเลย  เดี๋ยวเดียวเวลาผ่านไป 50 ปี  ต่างก็อายุ 60 ปีแล้ว  บ่ายวันหนึ่งที่โรงพยาบาลประจำอำเภอ  ครากลับไปบ้าน เพื่อเยี่ยมแม่ที่ป่วย  เดินคุยไปกับน้องชายคนเล็ก  เสียงร้องทักว่า “บุญใช่ไหม..จำเสียงได้”  รอยยิ้มกว้างๆ ยิ้มถึงดวงตาเช่นนี้ไม่มีใครหรอกนอกจาก “ไอ้แก้ว” เพื่อนเก่าที่จากกันไปนานมากแล้ว  ต่างจับมือกันนั่งลง  ทบทวนความหลังยืดยาว ไม่น่าเชื่อ  เพื่อนรักได้ยินเพียงเสียงเห็นเพียงรอยยิ้ม  ต่างจำกันได้       ดีใจจังเลย